Η Εθνολογική σύσταση της Μακεδονίας

Παρά τις επιδρομές που δέχτηκε η Μακεδονία, ο Ελληνισμός εκεί παρέμεινε ουσιαστικά αμετακίνητος και αρραγής, ενώ ήταν περιορισμένες οι εθνολογικές αλλοιώσεις που δέχτηκε μέχρι την Τουρκική κατάκτηση. Με γνώμονα την ιστορία αλλά και τις πληροφορίες των βυζαντινών συγγραφέων, μπορούμε με ικανοποιητική ακρίβεια να χαράξουμε το εθνολογικό διάγραμμα της Μακεδονίας.

Υπάρχει η μαρτυρία τους ίδιου του Στέφανου Δουσάν, ο οποίος κατάκτησε της χώρα λίγε μόνο δεκαετίες πριν την Τουρκική εισβολή. Το 1346, όταν αναγορεύτηκε “Τσάρος των Σέρβων και των Γραικών” διένειμε στη επικράτεια του ανάμεσα στον ίδιο και το γιο του: “εις αυόν μες έδωσες εξουσίας, όπως συνηθίζουν οι Τριβαλλοί, εις την περιοχής του κόλπου του Ιονίου και του Οίστρου (Δουνάβεως) ποταμού μέχρι της πόλεως των Σκοπίων… κια εις τον εαυτόν του τας απ’ εκεί και πέρας Ρωμαϊκάς (Ελληνικάς) περιοχάς και πόλεις, συμφώνως προς το καθιερωμένο σύστημα των Ρωμαίων, μέχρι και της περιοχής των στενών της Χριστουπόλεως (Καβάλλας).

Παρά την μαρτυρία αυτή δεν μπορούμε να υποστηρίξουμε ότι μόνο Έλληνες συναντησαν οι Τούρκοι στη Μακεδονία. Πληροφορίες από βυζαντινούς συγγραφείς αναφέρονται στους Σλάβους και Βουλγάρους που κατοικούσαν στην Μακεδονία. Από προσεκτική μελέτη των πληροφοριών προκύπτει ότι τα τελευταία χρόνια της βυζαντινής αυτοκρατορίας η νότια και παραλιακή Μακεδονία ήταν αποκλειστικά Ελληνική, τόσο οι πόλεις όσο και η ύπαιθρος. Στην περιοχή της Στρώμνιτσας η ύπαιθρος παρουσίαζε πληθυσμό ανάμεικτο από Έλληνες και Σλάβους ενώ η πόλη ήταν καθαρά Ελληνική. Τη μέση κοιλάδα του Αξιού κατοικούσαν εξελληνισμένα ουγγρικά φύλλα και την Αρδέα Έλληνες. Στην υπόλοιπη Μακεδονία στις πεδιάδες κατοικούσαν κυρίως Έλληνες ενώ στα ορεινότερα μέρη υπήρχαν ανάμεικτοι Σλάβοι και Έλληνες, οι οποίοι αποτελούσαν και την πλειοψηφία. Η εθνολογική σύσταση της χώρας ήταν αναπόφευκτο να υποστεί αρκετές μεταβολλές κατά την διάρκεια της τουρκικής κατάκτησης για περισσότερο από πέντε αιώνες, από τα μέσα του 14ου αιώνα, μέχρι το 1389 στο Κοσσυφοπέδιο (Κόσοβο). Έγιναν πολλές εποικίσεις μουσουλμανικών πληθυσμών στις Μακεδονικές πεδιάδες και σε πολλά μέρη παρουσιάστηκαν βίαιοι – στην πλειοψηφία τους – εξισλαμισμοί. Οι ντόπιοι πληθυσμοί οδηγήθηκαν σε μετακινήσεις και εκπατρισμούς τόσο για να αποφύγουν την δουλείας όσο και για οικονομικούς λόγους. Παράλληλα, σε όλη την διάρκεια της Τουρκοκρατίας, κατοίκησαν τη Μακεδονία πολλοί εξισλαμισμένοι Αλβανοί. Επίσης τον 14ο αιώνα, Τσιγγάνοι που και αυτοί ασπάστηκαν το Ισλάμ, και το 16αι αιώνα Εβραίοι. Οι τρις αυτές φυλές ήταν ετερόγλωσσες και αλλόθρησκες, διαβίωναν σε κλειστές κοινωνίες, δεν έρχονταν σε επαφή με τους υπολοίπους κατοίκους και έτσι καμία αλλοίωση δεν επέφεραν στην εθνολογική σύσταση της Μακεδονίας. Δεν μπορούμε όμως να ισχυριστούμε το ίδιο και τις ομόθρησκες φυλές των Ελλήνων και των Σλάβων, καθώς η συμβίωση για πέντε συνεχείς αιώνες στα ίδια χωριά αλλόγλωσσων αλλά ομόθρησκων ανθρώπων, ενωμένων με κοινό μίσος για τον αλλόπιστο κατακτητή, ασφαλών τους εξωθούσε σε στενή αλληλοβοήθεια, επιγαμίες και γλωσσικές αφομοιώσεις.

Είναι βέβαιο ότι στα τέλη της Τουρκικής κατοχής οι Έλληνες διατηρήθηκαν αμιγείς και ανόθευτοι με ακμαίο εθνικό φρόνημα στη χώρα νότια από την γενική γραμμή Καστοριάς – Έδεσσας – Σερρών – Δράμας. Στη Μακεδονική περιοχή, βόρεια από την γενική γραμμή Καστοριάς – Δράμας, στις πόλεις και τα μεγάλα αστικά κέντρα γενικά, ο Ελληνισμός διατήρησε τον εθνισμό και τη γλώσσα του. Εκτός όμως από τις πόλεις, στην ύπαιθρο, εξαιτίας της έλλειψης σχολείων σ’ αυτή, οι Έλληνες αφομοιώθηκα γλωσσικά από τους Σλάβους και η σλαβική γλώσσα επικράτησε.

Άρθρα δημιουργήθηκαν 27

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Σχετικά άρθρα

Ξεκινήστε να γράφετε τον όρο αναζήτηση επάνω και πατήστε enter για Αναζήτηση. Πατήστε ESC για ακύρωση.

Επιστροφή επάνω